Frans onderwijs in het buitenland [fr]

Lachend komen de leerlingen van het Franse Charles de Gaulle lyceum uit het rode bakstenen gebouw om vervolgens de ….. Londense metro in te duiken. In de wereld gaan 250.000 leerlingen, net als zij, naar een Franse school in het buitenland. Het aantal leerlingen groeit. Vorig jaar werd 4% meer leerlingen ingeschreven. Het buitenlandse scholennetwerk met een Frans schoolprogramma telt 461 scholen, verspreid over de hele wereld.

Eurocampus - JPEGMeer dan een derde van deze leerlingen zijn kinderen van Franse expats. Zij hebben voorrang bij de inschrijvingen en hebben recht op een beurs. Louise, 17 jaar, zit in de laatste klas, en Charlotte, 15 jaar, zit in de voorlaatste klas van het Franse Chateaubriand lyceum in Rome. De twee zusjes, de één blond en de ander donker, zijn samen met hun vader uit Kenia gekomen toen hij naar Rome werd overgeplaatst. Zij zijn Françaises in het buitenland en hebben nog nooit in Frankrijk gewoond. Hun oudste broer heeft twee jaar geleden eindexamen gedaan en studeert nu voor architect in de regio van Parijs. Hij woont voor de eerste keer van zijn leven in Frankrijk. «Het lyceum geeft de mogelijkheid in onze moedertaal te leren, maar zonder ons af te sluiten, in tegendeel zelfs, van de cultuur van het land waar we wonen, legt Louise uit.» Op het schoolplein discussieert ze trouwens in een soort Frans-Italiaans met haar beste vriendin die Russisch is!

De Franse lycea in het buitenland hebben zich aangepast aan de culturele diversiteit van hun leerlingen maar ook aan de bijzonderheden van het land waar ze zich bevinden terwijl de typisch Franse discipline en het ontwikkelen van een kritische geest behouden blijven.

Zich aanpassen aan het land van ontvangst

Zo wordt het schoolprogramma voor het vak aardrijkskunde/geschiedenis aangepast aan het land waar het lyceum gevestigd is. Het gaar hier niet om een fusie van twee programma’s en dus meer lesuren voor de leerlingen, maar het aanpassen van beide programma’s op het lesprogramma van de twee landen. Franse lycea besteden extra aandacht aan het begeleiden van niet-Franstalige leerlingen in hun eerste pogingen om de Franse taal machtig te worden. Ander sterk punt is het zeer jong aanleren van vreemde talen. Al op de kleuterschool worden de kinderen op drie-, vierjarige leeftijd via taalspelletjes vertrouwd gemaakt met de taal van het land waar de school gevestigd is. In groep 5 (CE2) van de basisschool, komt er nog een taal bij. Vaak is dit Engels maar soms ook Duits of Spaans. Mahaut, 8 jaar, een brunette met staartjes, gaat naar het Frans lyceum in Shanghai. Zij speelt zowel in het Chinees als in het Frans met haar barbiepoppen. Haar vader is naar China overgeplaatst en het meisje vindt het heel gewoon een VN-vergadering voor poppen in princessenjurken te houden. Mahaut sluit hiermee aan op het pedagogisch project van de Franse lycea in het buitenland waar tolerantie, open staan voor anderen, en gelijkheid van kansen tussen jongens en meisjes voorop staan. Deze Franse republikeinse waarden zijn soms heel anders in de cultuur van het land waar de school gevestigd is.

Perfect Franstalig worden

In Azië hebben de Franse lycea het afgelopen jaar een spectaculaire groei gekend. 10% meer inschrijvingen in landen als China, Korea, Vietnam of India. Franse bedrijven hebben daar namelijk activiteiten ontwikkeld en hun expats hebben zich met hun gezin in het land gevestigd waardoor het aantal inschrijvingen is toegenomen. Ook zijn er meer lokale leerlingen die zich hebben ingeschreven, enerzijds aangetrokken door de uitstekende reputatie van de Franse lycea maar ook omdat voor een gelijk studieniveau de kosten redelijk blijven ten opzichte van andere internationale scholen.

Hoewel de Franse lycea in het buitenland in de eerste plaats een continuïteit moeten bieden in het Franse publieke onderwijs, dragen ze de facto ook bij aan de culturele uitstraling van Frankrijk en de Francofonie. Iedere buitenlandse leerling, van welke oorsprong ook, die naar het Franse lyceum gaat, is na afloop van zijn/haar studie perfect Franstalig. Esther is Brits en heeft twee jaar geleden haar baccalauréat aan het Franse lyceum in Londen behaald. Zij beheerst zowel schriftelijk als mondeling het Engels en het Frans. De keuze van haar ouders om haar en haar vier broers en zussen naar het Franse lyceum te sturen komt overeen met een oude traditie in de familie. Esthers grootmoeder was Française en het leek hun belangrijk deze erfenis in ere te houden. Esther is dus tweetalig, een belangrijke troef voor haar toekomstige carrière, én zij profiteert van de goede reputatie van het lyceum.

Franse software

Veselin komt uit Bulgarije. Al heel jong ging hij naar het Franse lyceum van Belgrado in Servië waar zijn vader werkte. Terug in Sofia, waar hij vandaan kwam, hebben zijn ouders hem ingeschreven op het Frans lyceum om zijn studie niet te onderbreken en een continuïteit te behouden in het geval dat zijn vader opnieuw zou worden overgeplaatst. Na tien jaar op het Frans lyceum heeft Veselin met “mention (een eervolle vermelding voor goede cijfers)” zijn einddiploma gehaald, waardoor hij zijn studie in Frankrijk kan voortzetten.
Omdat hij namelijk deel uitmaakte van de beste leerlingen, kreeg hij een excellentiebeurs van het ministerie van Buitenlandse en Europese Zaken om het begin van zijn studie te financieren. 714 studenten kregen dit jaar zo’n beurs. Veselin heeft inmiddels zijn masterdiploma aan de elite-universiteit “Sciences-Politiques Paris” behaald. “Een Franse ambassadeur, bij wie ik stage liep, omschreef mij eens als een internationale computer met Franse software” , glimlacht hij. Veselin spreekt vloeiend 5 talen.

Polyvalente personen als Veselin zijn zeer gewild bij Franse bedrijven in het buitenland. Een vraag waar de elite-universiteiten bewust van zijn. Zij vestigen zich steeds meer buiten Frankrijk om meer buitenlandse studenten aan te trekken. Er zijn al meer dan 200 universiteiten of scholen in het buitenland die een band zijn aangegaan met Franse universiteiten. Volgens de verwachtingen van Unesco zal het aantal studenten in de wereld van 2000 tot 2015 van 100 naar 200 miljoen groeien. Drie kwart van deze stijging zal in Azië plaatsvinden waar juist het Frans onderwijs in volle ontwikkeling is.

Vrije vertaling van een tekst van Pascale Bernard

Site Internet: http://www.aefe.fr/

gepubliceerd op 31/05/2010

naar boven